Trang chủ > bài viết > Nguyễn Hữu Hiền với cá tra Quảng Nam

Nguyễn Hữu Hiền với cá tra Quảng Nam

06/09/2012

Đem giống cá tra vốn xa lạ với nghề nuôi trồng thủy sản nước ngọt ở miền Trung về nuôi là điều mà nhiều nông dân Quảng Nam chưa hề nghĩ tới. Vậy nhưng qua thử nghiệm ở Duy Xuyên, Điện Bàn, Đại Lộc đã mang lại hiệu quả thật bất ngờ: cá tra chẳng những nuôi được ở Quảng Nam mà hoàn toàn có triển vọng mang lại nguồn thu xuất khẩu lớn cho quê huơng. Vấn đề đặt ra lúc này là quy hoạch,  phát triển nghề nuôi cá tra ra sao để biến cái khả năng nêu trên thành hiện thực?

Tại hội chợ Kỷ niệm 30 năm ngày giải phóng  Đà Nẵng năm ngoái, sản phẩm philê (chế biến từ cá tra Quảng Nam) của Công ty Thực phẩm chế biến Á Châu  được người tiêu dùng đánh giá cao về chất lượng. Đáng mừng là, số lượng sản phẩm bán ra vượt xa các gian hàng sản phẩm chế biến từ cá tra của các tỉnh An Giang, Hậu Giang… Rõ ràng, cá tra Quảng Nam đã có thương hiệu.

Từ những thành công ngoài mong đợi

Năm 1999,  lần đầu tiên giống  cá tra mới được đưa về Quảng Nam nuôi thử nghiệm. Tận dụng nguồn nước ngọt từ đập Vĩnh Trinh dẫn lên,  6 năm qua, hơn 2ha mặt nước nuôi cá tra ở Duy Trinh của ông Nguyễn Hữu Hiền, quê ở Điện Thắng (Điện Bàn) liên tiếp được “mùa”.

Trang trại này gồm 0,5ha  ao nuôi cá giống và 1,5ha ao nuôi cá tra thịt.  Cá tra là loài ăn tạp, thích nghi với nguồn nước ngọt và ít bị bệnh. Chỉ cần nuôi trong vòng 6-8 tháng, có khả năng đạt trọng lượng 1kg/con. Mỗi năm nuôi một vụ. Tuy nhiên, các công đoạn từ thu dọn hồ, thả cá đến vệ sinh nguồn nước diễn ra quanh năm. Trang trại nuôi cá tra Duy Trinh hiện áp dụng một quy trình nuôi chuyên nghiệp; hơn 10 kỹ sư thủy sản, nhân viên kế toán và công nhân lao động làm việc thường xuyên. Anh Nguyễn Văn Dũng, người giám sát  kỹ thuật  nuôi cá ở đây cho biết: “Chừng ấy người làm vẫn không hết việc. Các công đoạn nuôi cá đều tuân thủ rất nghiêm ngặt, không thể lơ tơ mơ được. Năm qua, thả nuôi gần triệu con cá giống nhưng vẫn chưa đủ, đành lặn lội vào miền Nam mua thêm vì việc ương cá giống ở đây chưa đáp ứng nhu cầu nuôi thả số lượng lớn”. Anh Dũng, kỹ sư thủy sản khẳng định: “Với lượng nước dồi dào, khí hậu mát dịu, trong điều kiện bình thường không dịch bệnh, cá tra ở Duy Trinh phát triển khá tốt. Qua  thực tế học hỏi kinh nghiệm ở các tỉnh An Giang, Hậu Giang, Cần Thơ… có thể nói mình không hề thua họ về năng suất thu hoạch cá. Rất tiếc, phong trào nuôi cá tra phát triển chưa mạnh ở Quảng Nam…”.

Không riêng ở Duy Xuyên,  trang trại nuôi cá tra của ông Hiền tại Điện Tiến (Điện Bàn) trên diện tích 4ha mặt nước cũng đã thành công. Không có đập thủy lợi nhưng ao nuôi luôn có nguồn nước dồi dào do sử dụng hệ thống nuớc bơm từ sông lên. Qua 3 vụ nuôi, năng suất đạt cao hơn trang trại ở Duy Trinh.  Còn tại  đập Khe Tân (Đại Lộc), việc nuôi cá tra tập trung trong các lồng bè. Mỗi năm nuôi khoảng 35 bè. Nhờ thời tiết tốt nên cá tra năm nay thu hoạch sớm hơn. “Chúng tôi chắc chắn nắm trong tay vài chục tấn. Công ty mình có thương hiệu riêng nên chẳng sợ thị trường tiêu thụ”- ông Hiền tự tin và cho biết thêm, năm 2006 vừa qua, ông đã thu về hơn 1 triệu USD từ xuất khẩu cá tra.

Đến một quy trình chuyên nghiệp

Giám đốc Sở Thủy sản Võ Văn Năm cho biết: “Nuôi cá tra là chương trình lớn của tỉnh. Đã qua 8 năm thực hiện, không ai  hoài nghi gì nữa về hiệu quả kinh tế của mô hình này. Và một dây chuyền công nghiệp khép kín từ việc sản xuất con giống, xây dựng nhà máy chế biến thức ăn đến khâu xử lý sản phẩm cá tươi đóng hộp đã thực thi một cách đồng bộ. Nhờ thế, không còn thụ động như những năm đầu loay hoay thử nghiệm”. Quả thật, Nhà máy Chế biến thực phẩm Đại Hiệp (Đại Lộc) do ông Nguyễn Hữu Hiền làm giám đốc đi vào hoạt động đã cung cấp lượng thức ăn lớn cho cá. Chưa dừng lại, ông Hiền tiếp tục xây một nhà máy mới ở Điện Thắng (Điện Bàn) cũng chỉ nhằm phục vụ cho việc nuôi cá tra. Hiện tại, Giám đốc Nguyễn Hữu Hiền có hàng trăm kỹ sư, công nhân làm việc trong các nhà máy và trang trại nuôi cá tra. Mặc dù trở thành tỷ phú cá tra duy nhất của miền Trung, nhưng Giám đốc Hiền luôn tỏ ra dè dặt, không muốn xuất hiện trên các phương tiện thông tin đại chúng. Thuyết phục nhiều lần, tôi mới được ông nhận lời trao đổi, nhưng trước sau vẫn một mực: “Thông tin trên báo chí doanh nghiệp mừng lắm chứ, nhưng ngược lại sẽ không tốt cho Quảng Nam. Bởi lẽ, nếu nông dân ồ ạt nuôi trồng, Nhà nước quản lý lỏng lẻo, thì e khó lường hết hậu quả xấu.”. Lời nói nghe có vẻ mâu thuẫn, nhưng ngẫm lại rất chí lý, vì rằng nuôi cá tra không đơn giản tí nào, nó đòi hỏi phải hướng đến sản xuất hàng hóa chất luợng cao, bảo đảm được yêu cầu khắt khe của thị trường xuất khẩu. Hơn nữa, tại Quảng Nam, cũng không thiếu thí dụ về sự thất bại của cung cách làm ăn theo kiểu “phong trào”, bất chấp quy trình sản xuất, bất chấp những vấn nạn về môi trường…

Nuôi cá tra ngày càng khẳng định vị thế đối với ngành thủy sản  nước ngọt. Tuy nhiên, sự phát triển của mô hình này vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, thế mạnh sẵn có của địa phương. Còn nhiều diện tích mặt nước ngọt chưa khai thác và mở rộng. Vấn đề quy hoạch, các dự án phát triển nghề nuôi trồng thủy sản vẫn còn triển khai chậm. Trong khi phát triển mô hình nuôi cá tra cần một diện tích mặt nước lớn, nuôi thả công nghiệp… “Tỉnh nên nghiên cứu nhân rộng mô hình này, triển khai xây dựng đề án nuôi cá tra mang tính khả thi; nhiều nơi ở sông Thu Bồn, Vu Gia, Thạch Bàn, đập Vĩnh Trinh, hồ Phú Ninh đều có khả năng nuôi cá tra; đồng thời, cần có hướng đầu tư trọng điểm để cá tra thực sự tạo ra bước chuyển lớn đối với ngành thủy sản xuất khẩu”- Giám đốc Nguyễn Hữu Hiền mong muốn.

HỮU PHÚC