Trang chủ > bài viết > Hồn thiêng của làng

Hồn thiêng của làng

Tác giả: Lê Vũ

http://baoquangnam.com.vn/chien-tranh-cach-mang/12530-hon-thieng-cua-lang.html

Có bề dày lịch sử hàng mấy trăm năm, đình làng Thanh Quýt, xã Điện Thắng Trung (Điện Bàn) đã trải qua bao biến cố lịch sử, ghi đậm dấu ấn văn hóa, cách mạng xuyên suốt tiến trình hình thành và phát triển của vùng đất Thanh Quýt nói riêng, Điện Bàn nói chung. Mái đình xưa cũ nát dưới thời gian, giờ đây đã được phục dựng từ sự đóng góp của dân làng và những người con xa quê. Và mới đây, đình làng Thanh Quýt được UBND tỉnh cấp bằng công nhận Di tích lịch sử văn hóa cách mạng…


Đậm đà bản sắc văn hóa

Theo nhiều cụ cao niên trong làng, từ bao đời nay, ngoài việc thờ cúng Thành hoàng bổn xứ, các vị Tiền hiền và những người có công với nước, đình làng Thanh Quýt còn là nơi diễn ra các sinh hoạt văn hóa truyền thống của cộng đồng dân cư như tế xuân, hội hè. Vào những dịp này, dân làng lại tổ chức các trò chơi dân gian, hát tuồng, hò khoan đối đáp… Bác Nguyễn Bá Toán (76 tuổi), giảng giải: “Cũng như các làng quê khác, ngôi đình này là điểm sinh hoạt văn hóa chung của dân làng, là nơi gắn kết, truyền lưu sức mạnh cộng đồng. Ngôi đình là nơi để dân làng tìm thấy sự nương tựa, đùm bọc giúp đỡ lẫn nhau. Chính vì thế, đối với dân làng Thanh Quýt, ngôi đình không chỉ thiêng liêng trong tâm trí mà còn thân quen gần gũi, ở đó dân làng cảm nhận được sự che chở của cộng đồng”.

Một nét văn hóa truyền thống đặc trưng mà đến ngày nay, không chỉ lưu giữ, mà cháu con làng Thanh Quýt còn phát huy giá trị góp phần hun đúc nhân tài, thúc đẩy quê hương phát triển, đó là hoạt động khuyến học, khuyến tài. Chủ tịch UBND xã Điện Thắng Trung Nguyễn Hữu Lanh, nói: “Lưu truyền, trong những thế kỷ trước, gần đình có Miếu Văn Thánh, mỗi khi con dân trong làng lên đường thi cử đều đến đó bái lễ. Sau khi thi cử đỗ đạt về thì đến Miếu Văn Thánh bái tổ tạ ơn rồi được rước về đình làng làm lễ tôn vinh. Nhà nào có con cái đỗ đạt thì vinh hiển lắm, thế nên nhà nhà đều chăm lo cho sự học của con em mình”. Bây giờ, về Điện Bàn, nói đến chuyện khuyến học, khuyến tài thì làng Thanh Quýt xã Điện Thắng Trung là một trong những nơi tiêu biểu của phong trào.

Rạng ngời dấu ấn cách mạng


Đình làng Thanh Quýt còn là nơi gắn liền với bao biến cố và ghi dấu ấn về lịch sử cách mạng.

Trước năm 1945, tại đình Thanh Quýt đã diễn ra sự kiện dân làng tập hợp đứng lên chống lại chế độ thu xâu, thuế. Tại ngôi đình này, vào ngày 18-8-1945, hàng trăm người dân trong làng tập hợp, rồi nổi trống mõ đi tham gia giành chính quyền cùng với nhân dân các vùng lân cận. Sau khi chính quyền về tay nhân dân, tại ngôi đình này, đội tự vệ chiến đấu được thành lập và sân đình được chọn làm nơi huấn luyện. Cùng thời điểm, Ủy ban hành chính lâm thời xã Thanh Quýt ra đời, lấy đình làng làm trụ sở. Năm 1946, đình làng Thanh Quýt được chọn làm điểm bỏ phiếu Tổng tuyển cử bầu chính quyền cách mạng. Kháng chiến chống Pháp bùng nổ, đình làng là nơi chứng kiến Trung đội tự vệ chiến đấu xã Thanh Quýt làm lễ tuyên thệ trước khi lên đường tham gia chiến đấu…

Trong kháng chiến chống Mỹ, đình làng Thanh Quýt tiếp tục là nơi gắn liền với những chiến công, sự kiện lịch sử. Bác Nguyễn Hữu Bì (75 tuổi), nguyên Bí thư, Chủ tịch UBND xã Điện Thắng (cũ) kể về một cuộc tập kích của quân ta vào bộ máy ngụy tề năm 1962: “Một đêm, lợi dụng đông người, cơ sở cách mạng đưa người cải trang vào trú trong đình. Khi địch tổ chức mít tinh nhằm lay động lòng dân, lực lượng của ta bất ngờ xuất kích, đưa lực lượng bên ngoài ập vào làm chủ tình hình và biến cuộc mít tinh của địch thành buổi mít tinh của cách mạng. Đây là cuộc tập kích đầy mưu trí và dũng cảm vào tận sào huyệt của địch được Quân khu 5 khen ngợi và phổ biến học tập rộng rãi”.

Đặc biệt, trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, Khu ủy Quân khu 5 đã chọn đình làng Thanh Quýt làm Sở Chỉ huy để chỉ đạo cuộc tổng tiến công và nổi dậy giải phóng thành phố Đà Nẵng. Bác Nguyễn Hữu Bì nhớ lại: “Khoảng ngày 24-3-1975, cấp trên liên lạc yêu cầu bác chuẩn bị để đón lãnh đạo cấp cao. Đến sáng 28-3-1975, bác và nhân dân trong làng đã vinh dự được đón đồng chí Võ Chí Công về đình làng, nơi đã được chọn làm sở chỉ huy”…

Hơn 5 thế kỷ đã trôi qua, dù nhiều lần bị tàn phá rồi phục dựng, đình làng Thanh Quýt vẫn trường tồn, ghi thêm nhiều sự kiện, kỳ tích sống động vẻ vang trong tiến trình lịch sử của quê hương. Bác Nguyễn Hữu Bì, tâm sự: “Ngôi đình là điểm nhấn mạnh mẽ, có sức lan truyền trong giáo dục truyền thống với mọi người dân, nhất là đối với thế hệ cháu con. Từ nay, dưới bóng mát của cây chim chim xanh màu cổ tích, ngôi đình làng khang trang đầy tôn nghiêm này sẽ mãi mãi là nơi linh khí triệu bồi, lòng người hội tụ, đoàn kết cùng nhau xây dựng quê hương mỗi ngày thêm khởi sắc”.

Theo gia phả của các tộc họ làng Thanh Quýt, vào khoảng cuối thế kỷ XV đầu thế kỷ XVI, để ghi nhớ công ơn các vị Tiền hiền và Thành hoàng bổn xứ, đồng thời để có nơi sinh hoạt văn hóa, các tộc họ đã chung tay góp sức dựng nên ngôi đình làng gồm 5 gian, 2 chái. Do nhiều biến cố lịch sử, bị chiến tranh và thiên nhiên tàn phá, đình nhiều lần trùng tu rồi lại hư hại. Năm 2006, dân làng Thanh Quýt quyết tâm phục dựng, và đến nay, sau hơn 700 ngày chung tay góp sức, ngôi đình đã tôn tạo hoàn thành như nguyện vọng của dân làng và những người con xa quê… 


  1. Chưa có phản hồi.
  1. No trackbacks yet.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: